Historia szkoły w Wilczy

 

Szkoła parafialna w Wilczy Górnej, później w budynku mieścił się Urząd Gminy w Wilczy, a obecnie znajduje się tu świetlica wiejska, przedszkole i apteka.

Dawniej na wsiach szkoły nie istniały, w XVIII w. zaczęto je zakładać  przy kościołach parafialnych. Pierwsze wzmianki o nauczycielach w Wilczy pojawiają się w dokumentach z wizytacji kościoła z 1679 r. Nowy budynek szkoły zbudowano w Wilczy w 1765 r., a dokumenty z 1780 r. podają o istnieniu szkoły i pracującym tam nauczycielu. W 1800 r. istniała mała drewniana szkoła, po pożarze zbudowano nową, drewnianą na podmurówce. Z wizytacji jednak wynika, że budynek szkoły jest zaniedbany. W latach 1827-1832 prowadzono gruntowne remonty szkoły, znajdowała się tam ciasna i ciemna izba, która nie mogła pomieścić 200 uczniów, z których 76 zjawiało się w szkole rzadko, a 29 w ogóle.

Budowę nowej szkoły ukończono w 1855 r. Do tej szkoły uczęszczały dzieci z Wilczy Górnej i Dolnej, Kuźni Nieborowskiej i Szczygłowic. Od 1821 do 1867 r. dyrektorem szkoły był Andrzej Sylwester, który uczył w szkole języka polskiego, władał on również językiem niemieckim w mowie i piśmie. Statystyka urzędowa ludności (powyżej 10 roku życia) z 1871 r. przedstawiała się następująco: 79% mieszkańców wsi umiała czytać i pisać (304 osoby), a 21% było analfabetami. Wynik był stosunkowo dobry, gdyż średnia na Śląsku wynosiła 76%. Kolejni kierownicy szkoły to: A.Bernatzky i F. Dyrszlag (1868-1907). Po roku 1872 wprowadzono w szkole niemiecki język nauczania. W 1885 r. szkoła została rozbudowana, na piętrze powstała trzecia klasa i mieszkanie dla nauczyciela. W 1892 r. w szkole wybuchł pożar, zajęcia lekcyjne przez rok odbywały się w gospodzie p. Wiosny. Szkoła liczyła wówczas 280 uczniów, ale po wybudowaniu szkoły w Szczygłowicach (w 1896 r.) i w Wilczy Dolnej (1909 r.) ich liczba zmniejszyła się. Kolejnym kierownikiem szkoły został A. Newerla (1907-1920). W 1912 r. utworzono Wiejską Szkołę Dokształcającą, w której uczyło się (w 1916 r.) 131 uczniów z językiem macierzystym polskim, 8 z językiem niemieckim i 11 uczniów obcojęzycznych. Po pożarze w 1917 r. naukę wznowiono dwa lata później. Zaprowadzono wówczas naukę pisania, czytania i religii w języku polskim. Szkoła liczyła wówczas 45 uczniów. Następnymi dyrektorami szkoły byli: J. Pohl (1920-1922) i Andraszek (1922-1923).

Po powrocie Śląska do Polski kierownictwo szkoły objął Augustyn Bodynka (1923-1932). W 1928 r. założono tu Szkołę Dokształcającą i ochronkę dla dzieci prowadzoną przez M. Janikównę. W 1933 r. powstaje przedszkole jednooddziałowe, prowadzone przez M. Stachurównę. Od 1932 r. funkcję kierownika szkoły pełnił Karol Reginek, a nauczycielami byli A. Ledwosówna i J. Szczupak. Szkoła liczyła wówczas 130 uczniów, była to szkoła 3-klasowa o zmniejszonym programie nauczania. Nauczano religii, prac ręcznych, pisania, czytania i rachunków. Dzieci po ukończeniu takiej szkoły miały niewielkie szanse, by kontynuować naukę. Najbliższa szkoła 7-klasowa była oddalona o 8 km i znajdowała się w Krywałdzie. Próby połączenia szkół w Wilczy Dolnej i Górnej nie powiodły się. Szkoła  działała prężnie: poświęcony został nowy sztandar szkoły, który istnieje do dzisiaj, założono drużynę harcerską, przeprowadzono gruntowny remont budynku, zorganizowano wiele uroczystości, imprez, wystaw i wycieczek. Z tego okresu zachowała się kronika szkoły, publikacje o miejscowości i jej historii w Gościu Niedzielnym i Ziemi Rybnickiej. W budynku szkoły mieściło się biuro gminne, które zostało przeniesione dnia 1 X 1935 r. do własności ówczesnego Naczelnika Gminy p. Ignacego Wiosny. Od 1939 r. budynek szkoły zamieniono na urząd gminy. Obydwie wsie Dolna i Górna zostały połączone w jedną gminę Wilcza.

Po wojnie w 1946 r. w tym budynku wznowiło swą działalność przedszkole, jego wychowawczynią została p. Maria Sobikówna. Kolejno funkcję wychowawczyń w przedszkolu pełniły: Bronisława Dajerling, Helena Korpys (Galuszka), Matylda Twardawa. W latach 1953-1982 funkcję kierowniczki przedszkola sprawowała p. Maria Ćwielong (Wojtaszczyk). W 1977 r. wprowadzono do przedszkola obowiązkowe nauczanie sześciolatków, co przyczyniło się do utworzenia przedszkola dwuoddziałowego. Następnie funkcję dyrektora pełniła p. Irena Paszek (1982-1989). W tym czasie przedszkole zostało przeniesione do pomieszczeń zastępczych (agronomówka), po rozbudowie i remoncie w 1984r. wróciło na swoje dawne miejsce. Duży wkład w tę pracę włożyły: p. Teresa Wieczorke i mgr Łucja Suchara, która pełniła funkcję dyrektora przedszkola od roku 1989, a w roku 2002 po połączeniu przedszkola i szkoły została dyrektorem Zespołu Szkolno-Przedszkolnego w Wilczy.

 


Szkoła mniejszościowa w Wilczy Górnej,
do 1998 r. budynek Szkoły Podstawowej nr 1 w Wilczy.

W 1934 r. na parceli właściciela majątku rolnego Jerzego Kowatscha i z jego inicjatywy wybudowano szkołę mniejszościową w Wilczy Górnej. Kierownikiem szkoły został Alfred Goik. Do szkoły tej uczęszczało kilkoro dzieci z Wilczy, część dowożono z okolicy, nawet z Przyszowic. Szkoła ta była dobrze wyposażona, posiadała 2 klasy lekcyjne, pracownię robót ręcznych, warsztaty z narzędziami, w budynku była bieżąca woda i centralne ogrzewanie.

Po II wojnie światowej szkoła w Wilczy mieściła się w dwóch budynkach, budynek nr 1 (dawna szkoła mniejszościowa) został siedzibą kierownika szkoły Karola Reginka, budynek nr 2 to dawna szkoła w Wilczy Dolnej. W 1950 r. szkoła liczyła 233 uczniów.

 

Kolejni dyrektorzy szkoły to: Józef Polok (1949-1955), Eugeniusz Kopel (1955-1968), mgr Joachim Jureczko (1968-1992), mgr Barbara Zmarzły (1992-2002).

W latach 1963-1964 szkoła liczyła 463 uczniów w 15 oddziałach, były to dzieci mieszkańców powstającego osiedla w Szczygłowicach. Od roku 1966/67 zaczęła obowiązywać szkoła ośmioletnia. Funkcję szkoły podstawowej kl. V-VIII obiekt ten pełnił 54 lata, do 1998 roku.


Szkoła Podstawowa nr 2 w Wilczy Dolnej, w której znajdowała się szkoła podstawowa kl. I-III,
a po rozbudowie  i dobudowaniu sali gimnastycznej - Szkoła Podstawowa w Wilczy,
od 2002 r. szkoła podstawowa i przedszkole tworzą Zespół Szkolno-Przedszkolny w Wilczy.

W 1903 r. władze szkolne postanowiły wybudować w Wilczy drugą szkołę. Zakupiono grunt od chałupników Lenga i Scholtza. Poświęcenie nowej szkoły nastąpiło 24 lipca 1909 r. W 1912 r. szkoła liczyła 173 uczniów, a w 1936 r. - 128. Była to szkoła 3-klasowa. Przy szkole znajdowała się kuchnia gospodarstwa domowego, boisko i duże podwórko (16 arów). Kierownikiem szkoły został T.Mazurek, a nauczycielami: P. Moskiewicz, M. Urbańczyk i R. Waligórzanka. W szkole działał Związek Strzelecki, prowadzony przez jej kierownika.

W 1993 r. Rada Pedagogiczna z ówczesną panią dyrektor mgr Barbarą Zmarzły, Rada Rodziców i Samorząd Uczniowski przy Szkole Podstawowej w Wilczy wystąpili z wnioskiem do Zarządu i Rady Gminy w Pilchowicach o rozpoczęcie inwestycji rozbudowy budynku szkolnego. Po rozstrzygnięciu konkursu, zatwierdzono do realizacji projekt nawiązujący do charakteru istniejącej zabudowy. Wykonało go biuro Miastoprojekt w Gliwicach, a głównym projektantem była mgr inż. Krystyna Krupka. Rozbudowa szkoły trwała 4 lata. Uroczyste otwarcie nowej szkoły nastąpiło 1 IX 1998 r. Uczestniczyły w nim władze gminy, radni, przedstawiciel Kuratorium Oświaty M. Gołażewska, projektanci, budowniczowie, dyrektorzy szkół gminy, nauczyciele i uczniowie naszej szkoły. W tym samym roku rozpoczęto budowę sali gimnastycznej, która została uroczyście otwarta 7 IX 2001 r.

 Nowy 3-kondygnacyjny budynek mieści 7 sal lekcyjnych, pracownię komputerową, bibliotekę z czytelnią, salę gimnastyczną, salę do zajęć korekcyjnych, jadalnię z zapleczem kuchennym.

Od 2002 r. Szkoła podstawowa i przedszkole tworzą Zespół Szkolno-Przedszkolny w Wilczy, którego dyrektorem jest mgr Łucja Suchara.


Lista dyrektorów i nauczycieli pracujących w Wilczy

 

 

Przedszkole w Wilczy

 

lata

dyrektorzy

lata

nauczyciele

 

 

 

1928 - 1933

M.Janikówna (ochronka dla dzieci)

 

1933 - 1939

Maria Stachurówna

1946 - 1948

Maria Sobikówna

 

1948 - 1950

Bronisława Dajerling

 

1951 - 1952

Helena Galuszka (Korpys)

 

 

Matylda Twardawa

 

1953 - 1982

Maria Ćwielong (Wojtaszczyk)

1977 - 1979

Urszula Kuta

 

1979 - 1980

Stefania Klapec (Winkler)

 

1979 - 1982

Irena Ryś (Paszek)

 

1980 - 1983

Teresa Wieczorek

 

1980 - 1981

Danuta Piecha

 

1981 - 1989

Łucja Suchara

 

1982 - 1989

Irena Ryś (Paszek)

1982 - 1996

Alina Piecha

 

1982 - 1985

Iwona Szymała

 

1983 - 1993

Barbara Giemza (Nożewska)

 

1989 - 2002

mgr Łucja Suchara

1989 - 2008

Irena Ryś (Paszek)

 

1989 - 2001

Beata Gola (Górecka)

 

1989 - 1990

Stefania Bester

 

1996 - 1997

Joanna Wrześniewska

 

od 2001

Halina Kozubek

 

 

Szkoła Powszechna w Wilczy Górnej do 1939 r.

 

lata

dyrektorzy

lata

nauczyciele

zdjęcia

1821 - 1867

Andrzej Sylwester

 

 

 

1867 - 1868

E. Onderko

1868 - 1907

F. Dyrszlag

 

E. Onderko

 

 

 

1868 - 1871

A. Bernatzki

 

 

 

1871

Błażej

 

 

 

1871

Ambroży Mucha

 

1907 - 1920

Alfons Newerla

 

 

 

1920 - 1922

J. Pohl

1922 - 1923

Andraszek

1923 - 1932

Augustyn Bodynka

 

1925

Kugler

 

1925

Włodarczykówna

 

1926

Wilhelmina Eilmesówna

 

1926

Wacław Kamude

 

1927 - 1935

Adam Moskal

1927

Piotr Hulek

 

1931 - 1939

Aniela Ledwosówna

1932 - 1939

Karol Reginek

 

1933

Róża Waligórzanka

 

1935

Józef Szczupak

 

Szkoła Powszechna w Wilczy Dolnej do 1939 r.
 

lata

dyrektorzy

lata

nauczyciele

 

1909

T. Mazurek

 

P. Moskiewicz

 

M. Urbańczyk

 

Róża Waligórzanka

 

 

Szkoła Podstawowa w Wilczy →  Zespół Szkolno-Przedszkolny w Wilczy

 

lata

dyrektorzy

lata

nauczyciele

 

1945 - 1949

Karol Reginek

 

1948 - 1954

Helena Michałowicz

 

1948 - 1954

Maria Kruczek

 

1948 - 1951

Katarzyna Wochnik

1948 - 1980

Alojzy Oleś

 

1949 - 1955

Józef Polok

1949 - 1951

Urszula Musiał

 

1951 - 1953

Anna Czopik

 

1951 - 1954

Danuta Nowak

 

1953 - 1958

Antoni Baron

 

1954 - 1956

Józef Gonsior

 

1954

Wanda Jaromi

 

1954 - 1957

Alojzy Wojak

 

1955 - 1968

Eugeniusz Kopel

1956 - 1957

Zygmunt Kałuża

 

1956 - 1958

Irena Kaplita

 

1957

Stanisław Buczkowski

 

1957 - 1979

Irena Kopel

 

1957 - 1958

Płonka

 

1958 - 1959

Adam Lasia

 

1958 - 1959

Władysława Twardawa

 

1958 - 1980

Jadwiga Kozielska

 

1960

Alfreda Haselbach

 

1960 - 1967

Aniela Krypczyk

 

1960 - 1967

Lucjan Krypczyk

 

1960 - 1967

Danuta Maj

 

1962 - 1964

Elżbieta Polczyk

 

1962 - 2000

Monika Kuczawska (Blida)

 

1963 - 1972

Barbara Zmarzły (Rokowska)

 

1982 - 1992

1963 - 1964

Halina Chałupka

 

1963 - 1964

Maria Wala

 

1963 - 1964

Janina Brzezińska

 

1964

Władysława Dziura

 

1966

Maria Sobota (Domagała)

 

1968 - 1992

mgr Joachim Jureczko

1968 - 1992

Maria Jureczko (Marcisz)

 

1969 - 1985

Aniela Golonka (Mnochy)

 

1969 - 1999

Danuta Polywka (Firek)

 

1970 - 1972

Anna Bąk

 

1978 - 1979

Halina Witczak

 

1979 - 2008

2009-2012

Stefania Bester

1979 - 2003

Monika Stawinoga

 

1979 - 1980

Iwona Skowron

 

1980 - 1992

Janina Nowak

 

1980 - 1985

Stanisława Zwolińska-Wiktor

 

1980 - 1982

Krystyna Osełka

 

1980 - 1981

Weronika Szymala

 

1981 - 1982

Henryk Hałas

 

1982 - 1983

Jadwiga Żurek

 

1982 - 1983

Stefania Mencel

 

1983

Małgorzata Nowak

 

od 1983

Urszula Kućmierczyk (Paprotny)

 

1983 - 2017

Danuta Jończyk

1984 - 1985

Przemysław Nijaki

 

od 1985

Małgorzata Bujnowska

 

1985 - 1988

Ewa Stachowska

 

od 1987

Justyna Diak (Kuczawska)

 

od 1987

Janina Więcław

 

1987 - 1992

Barbara Okoń

 

1988 - 1989

Beata Przybyła

 

1990 - 2000

Celina Miszczyk (Goik)

 

1990 - 2006

Urszula Wieczorke

 

1990 - 1997

Barbara Zalewska

 

1992 - 2002

mgr Barbara Zmarzły

1992 - 2000

Joachim Jureczko

 

1994 - 1998

Waldemar Dombek

 

1994 - 2006

Joanna Kożusznik

 

1997 - 1999

Zbigniew Czaniecki

 

1997 - 2000

Krzysztof Stolarek

 

1997 - 2000
od 2006

Lucyna Górecka

 

1998 - 2005

Tomasz Gros

 

1998 - 2000

Marek Sobota

 

od 2000

Sylwia Strafek

 

od 2001

Beata Gola

 

2001 - 2013

Katarzyna Lewoń

 
od 2002 Jadwiga Dumała  

2002 - 2017

mgr Łucja Suchara

 

2003 - 2006

Krystyna Jopek

2004 - 2006

Justyna Suchecka

 

od 2005

Dawid Sadecki

 

2005 - 2006

od 2007

Iwona Pietrucha

 
2006 - 2009 Aleksandra Skwara (Suchara)

2006 - 2007 Dominika Długaj  
2006 - 2007 Barbara Smolnik  
od 2007 Magdalena Żyła  
od 2007 Grażyna Śliwa-Tańska  
2008- 2012 Zbigniew Matuszek  
2008 - 2009 Katarzyna  Zmarzły-Frąś  
od 2008 Katarzyna Pacha (Sczekała)  
od 2009 Bogumiła Dudziak  
od 2009 Justyna Kubicka (Znachowska)  
2010 - 2012 Karol Witkowski  
2012 - 2013 Katarzyna Borysewicz (Potysz)  
od 2013 Beata Goik  
od 2014 Nikoletta Szymura  
2014 - 2015 Hanna Machulik

od 2014 Lidia Węgrzyk-Łanowa  
2015 - 2016 Aleksander Bartlik  
2015 - 2016 Elżbieta Pawliczek  
2015 - 2017 Emilia Seliga-Gruszka  
od 2016 Magdalena Pawlik  
2016 - 2017 Julia Niestrój  
od 2016 Michaela Losza  
od 2017 mgr Joanna Kożusznik od 2017 Marcin Adamczyk  
od 2017 Iwona Grabania  
od 2017 Jessica Janota  
od 2017 Małgorzata Kabała  
od 2017 Justyna Kozubek  
od 2017 Ewa Madeja  
od 2017 Grzegorz Mandelka  
od 2017 Mariola Seweryn  
od 2017 Mateusz Siwiec  
od 2017 Ewa Szczerbetka  

Opracowała: Justyna Diak